Vorige maand hebben we met een aantal familieleden een feestelijke avond gehad in ‘Café De Kapenees’. Dat bestaat niet meer. Eigenlijk heeft het zelfs nooit echt bestaan. Maar als plaats voor subliem theater was, en is het in onze herinnering, méér dan echt.

Ik kopieer van de flyer die het Theater Walhalla en het Rotterdams Wijktheater voor de publiciteit verspreid hadden: ‘Kom gezellig bij Zus van Trossen in haar café vol echte Kapenezen. Daar kan een mens zich pas helemaal ontspannen. Dat wil zeggen, als je niet moeilijk doet over ontvoeringen, afpersingen, een dreigend faillissement en een paar gebroken harten. Dat soort dingen gebeuren nu eenmaal, en het gaat uiteindelijk toch om voetbal.’

Zo ken ik mijn Rotterdam weer. ‘Hier kan alles’ (de strijdkreet waarmee Andries Querido, later voor de intimi ‘Oom Dries’, medio jaren zestig van de vorige eeuw de nieuwe Medische Faculteit Rotterdam uit de klei trok). De wereld mag vergaan, maar Feyenoord en dus wij en ik blijven bestaan. ‘Zo ik iets ben, ben ik Rotterdammer’ parafraseer ik Louis Couperus (‘Zo ik iets ben, ben ik Hagenees’).

Intussen moge mijn lichtvoetige schrijfstijl niet verhullen dat vorige week hier natuurlijk wel echt de Grote Waanzin uitgebroken was. ‘Grote Waanzin’ is, in het Nederlands, een vakterm in de psychiatrie. Psychiater Hans van der Ploeg gebruikte het onlangs in het dagblad Trouw: ‘Als aankomend psychiater was Jung veel meer dan Freud geïnteresseerd in klinische patiënten uit de groep van de grande psychiatrie, bij wie psychiaters thans de diagnose schizofrenie, bipolaire stoornis of psychotische depressie zouden stellen.’

Ik citeer uit een redactioneel commentaar in NRC Handelsblad: ‘Na de triomf van Feyenoord barstte aan het eind van de middag een massaal volksfeest los op de pleinen van de havenstad. Tien pelotons ME stonden paraat voor het geval de stemming zou omslaan – zoals vorige week nog gebeurde.  … Natuurlijk, voor de supporters van het winnend team is een voetbalfinale alleen maar feest. Maar de samenleving lijkt de met voetbal verbonden uitspattingen van geweld en vandalisme ondertussen als een normaal verschijnsel te beschouwen. Zo zei een onderzoeker van de Leidse Universiteit dat gemeenten „ruimhartig” moeten omgaan met het „afwikkelen van de schade”. Wat vreemd is, zeker omdat hij niet de enige is die doet alsof de mannen – meestal zijn het mannen – die zich schuldig maken aan het slopen van gebouwen of het molesteren van anderen nu eenmaal ontoerekeningsvatbaar zijn op zulke momenten [Daar is de grande psychiatrie weer (HV)].

Maar dit soort ruimhartigheid onttrekt aan het zicht dat de kosten zo worden afgewenteld op de hele samenleving. Alsof het gaat om een natuurverschijnsel. Grootschalige politie-inzet kost veel geld. Voorzitter Gerrit van de Kamp van politievakbond ACP noemde het afgelopen week „triest dat een klein deel de rest met zo’n rekening opzadelt.”

Zoals NRC Handelsblad beschreef, heeft de politie in Amsterdam eens becijferd dat zij van het geld dat nodig was om de huldiging van het Nederlands elftal in goede banen te leiden, 20 jaar normaal politiewerk had kunnen bekostigen. … ‘Het is tijd voor een hernieuwde bezinning op de kosten van voetbalevenementen. Waarbij het niet puur om de vraag gaat, zoals in het verleden, of de rekening zou moeten worden neergelegd bij de clubs – en zo indirect bij supporters die zich gedragen. Wellicht is het effectiever preventief beleid te richten op de achtergronden van de ontsporingen. Uiteindelijk gaat het er toch om de binnensteden te behoeden voor tribaal geweld. En dat de politie toe kan komen aan het normale politiewerk.’

Maar voorlopig blijft Rotterdam Rotterdam. Bedenk hoe in Amsterdam de elite eindeloos palavert over de vraag of de Arena niet omgedoopt moet worden tot Johan Cruyff Stadion, terwijl in Rotterdam ‘het gewone’ volk al lang iets van die strekking heeft gedaan. Niemand – en niet alleen hier – praat nog over het Feyenoord Stadion – dat bouwwerk heet gewoon ‘De Kuip’. Zo doen we dat in deze stad. Zie ook desteronline.nl/riooljournalistiek-als-avantgarde.

Hugo Verbrugh

Meld u aan voor De Ster nieuwsbrief (U ontvangt een bevestigingsmail)