Vanwege de corona-toestand zal de gebruikelijke Kerstmis in de Sint-Jans kathedraal in Den Bosch dit jaar alleen online te zien zijn. Dat meldde het NPO Achtuurjournaal vorige week maandag na een relatief lang interview met de plebaan (= de pastoor van een kathedraal. Hij vervult dan in naam van de bisschop, die ordinarius [formele titularis] van de kathedraal is, de zielzorgtaken van pastoor in de omliggende parochie). Zo althans herinner ik me nu de woordkeus van dit korte NPO-bericht. Het gaat me nu even alleen om het woord ‘…  te zien zijn’. Voor zover ik als modale heiden iets begrijp van wat in de katholieke kerk gebeurt, ziet of kijkt men daar niet naar een mis, maar neemt men daaraan deel. ‘Op Eerste Kerstdag zendt Omroep Brabant ook live een kerstdienst uit vanuit de Sint-Janskathedraal’, vond ik bij mijn naspeuringen omtrent deze woordkeus steun voor mijnbespiegeling. ‘Deze is vanaf tien uur ‘s ochtends live te zien op televisie, website en app.’ Inderdaad: een dienst is iets anders dan een mis. (alle accentueringen in de citaten zijn door mij aangebracht)

Afstandelijk en onbetrokken toekijken is iets wezenlijk anders dan geëngageerd meedoen. Dat verschil mag het CDA oftewel het Christen-Democratisch Appèl zich ter harte nemen. Dat is is dezer dagen saillant in het nieuws. Juist vandaag, nu de donkere dagen voor kerstmis weer voorbij zijn en de dagen weer langer worden, durf ik dit CDA te herinneren aan wat ze wilden toen ze begonnen. Van hun eigen site haal ik:

De partijstandpunten van het CDA komen in grote mate overeen met die van andere grote Europese christendemocratische partijen. Hierbij spelen een viertal kernbegrippen, die de kernwaarden van de Bijbel vertalen, een belangrijke rol:

[1] Gespreide verantwoordelijkheid: het principe dat de verantwoordelijkheid voor het reilen en zeilen van de samenleving bij verschillende personen en organisaties ligt en niet bij één organisatie. Dit principe gaat uit van een grotere eigen verantwoordelijkheid, waarbij het individu meer verantwoordelijkheid neemt voor de maatschappij om hem heen. Omdat het individu niet alles alleen kan gelooft het CDA in een sterk maatschappelijk middenveld met organisaties die groepen individuen verenigt in het uitoefenen van verantwoordelijkheid voor een bepaald maatschappelijk aspect  … ( bijv. op het gebied van arbeidsverhoudingen). In laatste instantie, als ‘de maatschappij’ er zelf niet meer uitkomt behoort de overheid uitkomst te bieden. Dit hangt samen met het begrip soevereiniteit in eigen kring. In de verhoudingen tussen verschillende schaalniveaus past het CDA het principe van subsidiariteit toe: de verantwoordelijkheid moet daar liggen waar die het best genomen kan worden en bij voorkeur op een zo laag mogelijk schaalniveau.

[] Gerechtigheid: het principe van rechtvaardigheid, volgens welke goede daden beloond worden en slechte bestraft. Het principe houdt ook in dat iedereen in zijn waarde gelaten moet worden en het recht heeft zich te ontplooien.

[] Solidariteit: het principe dat men dient te zorgen voor kwetsbaren in de samenleving. Het (Bijbelse) begrip naastenliefde ligt hieraan ten grondslag.

[] Rentmeesterschap: het principe dat de mens goed voor de aarde waarop hij leeft moet zorgen. Dit komt in de praktijk neer op een goede zorg voor het milieu, maar houdt voornamelijk de plicht in de aarde in leefbare staat door te geven aan het nageslacht.

Over dit alles valt veel te zeggen. De kern van wat ik zelf ter ere van kerstmis hier wil zeggen, kan ik in de volgende 123 woorden kwijt.

Tekst loopt door onder de afbeelding

Afbeelding Sint-Janskathedraal: Wikimedia Commons.

De bijbel is een dik boek; met een variant op de spot-rede van duivel Mefisto in Goethe’s Faust (‘Ein jeder lernt, nur was er lernen kann‘: ‘iedereen leert alleen wat hij kan leren’), stel ik: iedereen haalt uit de bijbel ieder moment dat hij iets nodig heeft vooral datgene wat hij zelf denkt dat het best op dat moment bij hem past. Ik haal voor dit stukje uit 1 Joh. 2 18: ‘Kinderen, het is het laatste uur; en zoals u gehoord hebt dat de antichrist eraan komt, zijn er ook nu al veel antichristen gekomen, waaruit wij weten dat het het laatste uur is.’ En ik vul uit mijn eigen wijsheid aan: het begint erop te lijken dat nu de antimens gekomen is.

Hugo Verbrugh


Meld u aan voor De Ster nieuwsbrief (U ontvangt een bevestigingsmail)

Lees hier de privacyverklaring Hiermee geeft u toestemming om wekelijks een nieuwsbrief te ontvangen.