Dat WIL je niet weten…

mrt 01, 16 Dat WIL je niet weten…

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige maand werd Nederland opeens even wereldnieuws – nu in de goede zin! Dat laatste moet er wel bij, want wie de kranten goed leest, krijgt de laatste jaren steeds vaker berichten over hoe de wereld buiten Nederland zich langzamerhand afvraagt of wij hier met ons allen hier niet helemaal de kluts kwijt zijn. Maar nu dus...

Lees verder

‘Wetenschap van gene zijde’ – een geschifte mix

feb 23, 16 ‘Wetenschap van gene zijde’ – een geschifte mix

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige week vond in Utrecht een opmerkelijke promotie plaats. Ingrid Kloosterman (1983) verdedigde haar proefschrift ‘Wetenschap van gene zijde – Geschiedenis van de Nederlandse parapsychologie in de twintigste eeuw’. Het verdient veel aandacht. Een paar dagen voor de promotiepersbericht had de Universiteit Utrecht een...

Lees verder

Oorlog en waarheid

feb 16, 16 Oorlog en waarheid

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Afgelopen weekeinde was het 71 jaar geleden dat Dresden werd gebombardeerd. Er werd niet veel aan herdacht. Maar dit bombardement heeft wel iconische betekenis – of liever, met een begrip dat ik vorige week hier introduceerde: ‘para-iconische’ betekenis ‘Iconisch’ betekent letterlijk ‘van beeldende aard’; ‘para’ betekent...

Lees verder

Normaal

feb 09, 16 Normaal

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Op 22 september 2011 kreeg het woord ‘normaal’ in Nederland iconische betekenis – of misschien liever gezegd ‘para-iconische betekenis’. Wilders beet Rutte toe dat hij eens ‘even normaal’ moest doen, Rutte riposteerde met gelijke munt, en sindsdien heeft en/of is het woord ‘normaal’ een …, ja wat is of heeft het woord...

Lees verder

Kulverhaaltje

feb 02, 16 Kulverhaaltje

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Afgelopen weken schreef ik hier over wetenschap en universiteit. De dagelijkse gang van zaken wordt daar bepaald door een delicaat samenspel van macht, vertrouwen en geloofwaardigheid, stelde ik. Het format van de promotie biedt een redelijk goede garantie dat dit spel volgens de regels wordt gespeeld. ‘Hoe weet je dat allemaal?’,...

Lees verder

Filosofisch-dynamische wetenschap

jan 26, 16 Filosofisch-dynamische wetenschap

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige week schreef ik op deze plaats over het proefschrift waarop Kim Ouwehand ruim tien dagen geleden promoveerde. Dat proefschrift ging over gebaren waarmee mensen in hun onderlinge communicatie dingen in de ruimte kunnen aanwijzen. Die gebaren kunnen de communicatie sneller en effectiever doen verlopen. Twee van de stellingen...

Lees verder

Cognitie.21 (2)

jan 19, 16 Cognitie.21 (2)

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige week introduceerde ik hier ‘Cognitie.21’. Dat is de naam voor iets nieuws dat ik niet beter kan typeren dan als een nieuw programma voor verwerving van en omgang met kennis en begrip bestaande uit een bijzonder type hardware en idem software; daarbij is ‘nieuw programma’ in zoverre niet helemaal correct, als de hardware...

Lees verder

Cognitie 2.1 (1)

jan 12, 16 Cognitie 2.1 (1)

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Psychologie is tegenwoordig vooral een experimentele wetenschap. Daarom begin ik dit stukje met een speels quasi-experiment. Ik nodig u uit om aan iemand te vragen ‘Kun je mij uitleggen wat een wenteltrap is?’ Mijn hypothese inzake het resultaat is dat de ander met zijn hand een kurkentrekkerachtig gebaar zal maken. Wat die ander...

Lees verder

Flammkuchen en Glühwein

dec 29, 15 Flammkuchen en Glühwein

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Toekomstige historici zullen in de geschiedenis van onze Erasmus Universiteit de datum 15 december 2015 met bijzondere aandacht kunnen gedenken. Op die dag verscheen voor het eerst in de geschiedenis van deze universiteit een publieke aankondiging in de twee talen Nederlands en Duits. Dus nu eindelijk eens niet in het Engels, zoals...

Lees verder

Andreas Burnier: over euthanasie en antroposofie

dec 22, 15 Andreas Burnier: over euthanasie en antroposofie

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

De dagen worden weer langer – over twee weken leven we in de eerste maand van het nieuwe jaar, de maand van Janus Bifrons – de Romeinse godheid met twee gezichten. Met het ene kijkt hij terug naar het verleden, met de andere vooruit naar de toekomst. Drie weken geleden schreef ik hier over de tijdgeest. De aanleiding...

Lees verder

Rotterdam en ‘zijn filosofen’

dec 15, 15 Rotterdam en ‘zijn filosofen’

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Rotterdam is een rare stad. Het meest poëtische waarmee je onze stad kunt vergelijken is je bed in de winter: je wilt er niet in en je wilt er niet uit. Het buitenissige karakter van onze stad kwam al eerder ter sprake in stukjes op deze plaats in De Ster. Laatstelijk was dat vorige week. De drie belangrijkste Nederlandse filosofen...

Lees verder

Rotterdam en zijn filosofen

dec 08, 15 Rotterdam en zijn filosofen

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

‘Als u van Holland houdt zoals het op de ansichtkaarten staat, is Rotterdam niks voor u.’ Met deze waarschuwing opende vorige maand een paginagroot artikel in het Frans-Zwitserse dagblad Le Temps (21 november). De volgende zinnen leggen meteen uit hoe dat komt. In mijn ietwat vrije vertaling: ‘Lopen of fietsen in deze tweede stad...

Lees verder

Tijdgeest

dec 01, 15 Tijdgeest

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige maand verscheen een boek dat bijzondere aandacht verdient. Het plaatje illustreert wat ik bedoel. ‘Schrijver en criminoloog Andreas Burnier / Ronnie Dessaur (1931-2002) was een leven lang ontheemd, hetgeen zijn weerslag vond in indringende romans als Een tevreden lach, De litteraire salon, Het jongensuur en in talrijke...

Lees verder

Antroposofie in Rotterdam

nov 24, 15 Antroposofie in Rotterdam

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Tot een paar jaar geleden was Zutphen mij grotendeels onbekend.’ Met die zin begint een onlangs verschenen boekje dat aandacht verdient. Het is van Ilse Marrevee (1962; ze studeerde theoretische psychologie en Franse taal- en letterkunde en werkt als freelance journalist). In 2007 kreeg ze tijdelijk werk bij een uitgeverij in...

Lees verder

Een ‘menzegtje’

nov 17, 15 Een ‘menzegtje’

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Het is november. De dagen worden korter. De herfst loopt op zijn einde. De jaarwisseling komt in zicht. Mensen worden serieuzer. Die indruk krijg ik tenminste. Of vergis ik me? Is het misschien gewoon mijn vergevorderde leeftijd die mij in dit neergaande seizoen tot somberte drijft? Hoe dan ook – ik voel dat ik een beetje moe...

Lees verder

Neus

nov 10, 15 Neus

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

‘Ik heb een verrassing voor je’, meldde mijn levensgezellin me onlangs. ‘Ik heb het op je bureau gelegd.’ De volgende ochtend vroeg zag ik de verrassing. Het was de foto die ik nu bij dit stukje heb laten afdrukken. En mèt dat ik die foto zag, kreeg ik een ‘grensoverschrijdende ervaring’. Iets overkwam mij. Ik werd een beetje boven...

Lees verder

Alwéér Rotterdam

nov 03, 15 Alwéér Rotterdam

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige week schreef ik hier ook al over Rotterdam. ‘Welke andere stad in de wereld’, vroeg ik daar, ‘heeft als bijzondere attractie een intieme relatie met riolen, een koopgoot en andere fenomenen in de infrastructuur van de stad die in toeristische aanprijzingsteksten nooit genoemd worden?’ Mèt dat dit nummer van De Ster...

Lees verder

Riooljournalistiek als avantgarde

okt 27, 15 Riooljournalistiek als avantgarde

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Rotterdam en de filosofie …, dat is een prachtverhaal. Het begon al vijf eeuwen geleden, met Desiderius Erasmus Roterodamus. Hij, de eerste filosoof in de geschiedenis die vrije wil verdedigde, verbond de naam van onze stad aan die van hemzelf. Twee eeuwen later kwam de Franse filosoof Pierre Bayle in onze stad het recht van...

Lees verder

Uitschakeling

okt 20, 15 Uitschakeling

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

‘Ruim drie miljoen zagen uitschakeling’, las ik vorige week woensdag ‘s ochtends vroeg op Teletekst 101, waar ik elke morgen even kijk of er in de uren daarvoor nog iets gebeurd is dat ik gemist heb. Ik moest de Teletekstpagina aanklikken om te begrijpen waar het over ging. Intussen is het al weer een week geleden, dus ik zal de...

Lees verder

Een monumentaal kunstenaar

okt 13, 15 Een monumentaal kunstenaar

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Rotterdam is een grote stad en bij een grote stad past grote kunst. Zuiver taalkundig bezien klinkt dat zó vanzelfsprekend dat de geroutineerde lezer vanzelf achterdochtig wordt en zich afvraagt ‘hoebedoelu? Die achterdocht wordt bevestigd als ik ‘groot’ in het Engels wil vertalen. ‘Great, big, large, tall, vast, extensive,...

Lees verder

Hoedje

okt 06, 15 Hoedje

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Tussen 1980 en 1988 was in Nijmegen Daniël de Moulin hoogleraar in de geschiedenis van de geneeskunde. Ik was toen net gepromoveerd op een onderzoek naar de geschiedenis van de geneeskunde als een lange reeks grote en kleine wetenschappelijke revoluties, en kon daar creatief over spreken met De Moulin. Minstens één keer heb ik hem...

Lees verder

Kabouters

sep 29, 15 Kabouters

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

‘Bestaan kabouters echt?’ Die vraag hoor je tegenwoordig nooit meer. Sterker nog: kun je iemand nog serieus nemen die die vraag wel in alle ernst aan de orde stelt? Beide vragen werden onlangs voor mij actueel. Het gebeurde op een conferentie in het Goetheanum, het wereldcentrum van de antroposofische beweging in Dornach, bij...

Lees verder

Tot slot

sep 22, 15 Tot slot

Geplaatst door in Columns, Jacques Beket, Ster Columns

Na al die reacties over het gemis van mijn column in De Ster, moet ik toch wat laten weten. Ja, ik ben gestopt met het wekelijks schrijven van mijn column. Daar was ineens een duidelijke aanleiding voor, maar het besluit broeide bij mij toch al een tijdje. Ik hoop dat de onderwerpen, u als lezer, wat leesplezier hebben gebracht....

Lees verder

Red het schrijfonderwijs

sep 22, 15 Red het schrijfonderwijs

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

‘Gaat het handschrift verdwijnen? Nieuwsuur wijdde een paar maanden geleden een item aan dit onderwerp. In Finland is het al op de scholen afgeschaft. Ook op de Nederlandse scholen rukt de iPad op, straks misschien ter vervanging van het handschrift.’ Zo begon een column van Frits Abrahams in NRC Handelsblad ergens in april van dit...

Lees verder

Paardenkrachtvehikel

sep 15, 15 Paardenkrachtvehikel

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige week ging het hier over de universiteit en de zogenoemde Bildung: de intellectuele en tegelijk persoonlijke vorming die intelligente jonge volwassenen zouden moeten krijgen als ze gaan studeren aan een ‘instelling voor wetenschappelijk onderwijs’, zoals de universiteit vroeger werd aangeduid. Ik citeerde uit een artikel in...

Lees verder

Een nieuwe herfst, een nieuw geluid in de universiteit

sep 08, 15 Een nieuwe herfst, een nieuw geluid in de universiteit

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige week begon de herfst. Traditiegetrouw werd toen ook het nieuwe Academisch Jaar geopend. Wat ik erover las en hoorde, was tegelijk oud en nieuw. Het klonk vertrouwd en revolutionair. ‘Een Duits woord waart door de universiteiten en dat is Bildung’, opende een artikel erover in NRC Handelsblad van redacteur Maarten Huygen...

Lees verder

Uitlopende aardappel (slot)

sep 02, 15 Uitlopende aardappel (slot)

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

De geregelde lezer van De Ster zal intussen wellicht genoteerd hebben dat de ‘uitlopende aardappel’ in de beide vorige nummers van De Ster voor mij een soort symbool van de filosofie is. Noteer de aanhalingstekens ter weerszijden van ‘uitlopende aardappel’. Ik bedoel niet de concrete knol van het gewas solanum tuberosum met de...

Lees verder

Uitlopende aardappel

aug 25, 15 Uitlopende aardappel

Geplaatst door in Columns, Hugo Verbrugh, Ster Columns

Vorige week was het bij ons in Kralingen Eurekaweek. Ik schreef toen over mijn herinnering aan mijn existentiële ontmoeting met grafisch ontwerper Kees de Vries die het filosofisch labyrint had getekend dat in het hart van de vorige Ster stond. Het ging over hoe ik in een oogwenk van hem geleerd had dat beelden die je visueel of in...

Lees verder